KEDİ TÜYÜ HAMİLELİKTE DÜŞÜĞE SEBEP OLUR MU? - TOKSOPLAZMA

“Kedileri elleme, evdeki kedini atacaksın değil mi artık, hamile kaldın, düşürürsün çocuğunu!” gibi sözler duydunuz mu? Hamilesiniz ve evdeki kediniz sizi tedirgin mi ediyor? O zaman aşağıda yazılanları bir okuyun.



Hamilelikte düşüğe ya da bebekte bazı sağlık problemlerine yol açabilen Toxoplasmosis (Toksoplazmozi) adlı hastalık Toxoplasma gondii adlı parazitten kaynaklanır. Bu parazit, insanlar da dahil pek çok tür omurgalı canlıda enfeksiyona neden olur; ancak sadece kedilerin bağırsaklarında üreyebilir.

Kediler,  bu paraziti enfekte bir hayvanı (fare gibi) çiğ olarak yediklerinde vücutlarına alırlar. Bundan sonra parazit, yaklaşık 2 hafta süreyle kedinin bağırsaklarında çoğalır ve daha sonra kedinin dışkısı ile 2-3 hafta boyunca dışarıya atılır. Atılan bu parazitlerin bulaşıcı olabilmesi için dış dünyada en az 24 saat geçirmeleri gerekir. Bir kere toksoplazma enfeksiyonu geçiren kedi, bağışıklık kazanır ve daha sonra yeniden enfekte olmayacağı gibi bulaştırıcılık özelliği de taşımaz. Sokak kedileri genelde bu enfeksiyonu yaşamlarının çok erken döneminde geçirirler ve bağışıklık kazanırlar. Bu nedenle büyük sokak kedilerinden enfeksiyon bulaşması çok uzak bir olasılıktır. Benzer şekilde çiğ etle beslenmeyen sadece kuru mama yiyen ve sokağa çıkmayan ev kedilerinde ise hastalığın görülmesi olanaksızdır.


Nasıl Bulaşır?

Kedinin dışkısı ile dış dünyaya atılan enfektif parazitler, buradan diğer canlılara sindirim sistemi yolu ile bulaşır. Yani insan ya da diğer hayvanlara bulaşabilmesi için enfeksiyonun ağızdan girmesi gerekir.

Kedinin dışkısı ile toprağa atılan ve 24 saat içinde bulaşıcı özellik kazanan parazitler beslenme sırasında (örneğin otlaklarda) sığır, koyun, inek gibi hayvanların sindirim sitemine geçer. Daha sonra buradan kas dokusu içine geçerek dokularda kist oluşumuna sebep olur. Böyle bir hayvanın eti pişirilmeden ya da az pişirilerek bir insan tarafından yendiğinde direkt olarak o insanda da enfeksiyona neden olur.

Bir başka bulaşma yolu da toksoplazma bulunan toprakla temas etmiş meyve ve sebzelerin uygun şekilde yıkanmadan yenmesidir.

Görüldüğü gibi toksoplazma insana 3 temel şekilde bulaşabilir:

1-Enfekte bir kedinin dışkısına temas edip daha sonra bu temasın gerçekleştiği elin yıkanmadan ağza götürülmesi ile,
2-Enfekte bir hayvanın etinin iyice pişirilmeden yenmesi ile
3-Paraziti barındıran bir besin maddesinin (sebze, meyve) iyice yıkanmadan tüketilmesi ile ve doğrudan parazitli topraktan. 

İnsanlarda bir bulaşma yolu daha vardır:
Enfekte bir anne adayından bebeğine bulaşması.


Evinizdeki küçük dostunuzun size toksoplazma hastalığını bulaştırması aslında hiç de kolay değildir:

-          Kediler toksoplazmayı çiğ etten alırlar. Bu nedenle toksoplazma sadece kemirgenleri avlayarak yiyen kedilere bulaşır. Eğer kedinizi sokağa çıkarmıyorsanız ya da çiğ et ile beslemiyorsanız toksoplazmaya yakalanmaları neredeyse olanaksızdır.

-          Bir kere enfekte olan kedi 14 gün süreyle bulaştırıcı olur ve daha sonra bağışıklık kazanır ve yeniden hastalanmaz ve bulaştırıcı olmaz. Sokak kedileri toksoplazmayı genelde yavrulukları döneminde geçirirler ve büyüdüklerinde bulaştırıcı olmazlar.

-          Kediler enfeskiyonu aldıktan sonra 14 günlük bir kuluçka dönemini takiben paraziti dışkıları ile atarlar. Bu parazitlerin bulaşıcı özellik kazanması için dış dünyada 24 saat geçirmeleri gerekir. Bu nedenle kedinizin kumunu düzenli olarak en az 24 saatte bir değiştiriyorsanız kedinizde bulaştırıcı aktif enfeksiyon olsa bile size bulaşması çok uzak bir olasılıktır.


İnsanlarda görülen toxoplasmosis vakalarının büyük kısmı kedi dışkısı ile temastan çok; çiğ et, iyi yıkanmamış sebze ve meyvelerin tüketilmesi yoluyla meydana gelmektedir.

Hamileliğiniz sırasında kedinize bulaştırıcı aktif enfeksiyona sahip olsa bile dokunabilir, onu sevebilir ve aynı ortamda bulunabilirsiniz. Bu parazit, kedilerin tüylerinde yapışıp kalmaz; yani parazitin bizlere kedilerin tüylerinden bulaşması zordur. Ayrıca hastalık tırmalama veya ısırma yoluyla da aktarılamaz. Ama yine de kedinize dokunduktan sonra mutlaka ellerinizi iyice yıkamalı ve elinizi ağzınıza götürmemelisiniz; çünkü kediler yalandıkları için geçici olarak paraziti dışkılarından ağızlarına ve tüylerine taşımış olabilirler.  Kediniz ile ilgili olarak dikkat etmeniz gereken en önemli şey, kumunu en fazla 24 saatte bir temizlemeniz, temizlerken mutlaka eldiven kullanmanız hatta bu işi yapabilecek başka birisi varsa ona yaptırmanızdır ve dışkılı kumları koyduğunuz poşetin ağzını sıkıca kapatmanız ve hemen çöpe atmanızdır.

Kediniz enfekte değilse tabii ki de korkmanızı gerektirecek hiçbir şey yoktur. Kediniz dışarı çıkıp avlanmadığı ve çiğ et yemediği sürece hastalık kapması da imkansızdır. Kedinizin enfekte olup olmadığı ya da bağışıklığa sahip olup olmadığı ise kan testi ile öğrenilebilir.

Aynı şekilde anne adayının da bu parazite karşı bağışıklığı olup olmadığı basit bir kan testi ile anlaşılır. Eğer bağışıklık var ise o zaman bu hastalığın anne adayına bulaşması ve hastalığa sebep olması mümkün değildir. Bu durumda hamilelik sırasında bebeğinizin bu parazit sebebiyle zarar görmesi söz konusu değildir.

Eğer anne adayında toksoplazma antikorları yoksa, bağışıklık yok demektir ve işte o zaman dikkatli davranmak gereklidir.  Toksoplazma hastalığından korunmak için;

* Ellerinizi sık sık su ve sabunla yıkayın.

* Sebze ve meyveleri iyice yıkadıktan sonra sirkeli sudan geçirip durulayın. (Özellikle marul ve yapraklı her türlü sebze, salatalık, domates ve çilek gibi toprağa temas eden sebze ve meyveleri daha dikkatli temizleyin.)

* Etleri en az 2 gün -20 santigrat derecede dondurduktan sonra tüketin.
* Etin her tarafını (iç ısısı 70 oC olacak şekilde) iyice pişirin.
* Et kestiğiniz bıçakla salata hazırlamayın, meyve soymayın.
* Et tahtası üzerinde sebze-meyve kesmeyin. 
* Elinizde yara veya kesik varsa eldiven takmadan et kesmeyin, köfte yapmayın.
* Çiğ eti, tuzunu kontrol etmek amaçlı ağzınıza sokmayın. (Örneğin dolma içi hazırlarken)
* Kedinize kan testi yaptırın, parazit iğnelerini/tabletlerini aksatmayın.
* Kedinizi sokağa salmayın, kuru mama ile besleyin; kedinizin kumunu her gün eldivenle temizleyin ve atacağınız kumu bir poşete koyup ağzını sıkıca kapattıktan sonra hemen çöpe atın, 

"Hemen kedinizi suçlamayın"

Örneğin plajda kumda oturuyorsunuz. Gece pek çok kedinin dışkı yaptığı kumun bulaştığı elinizi şöyle bir silkeleyip mısır yiyorsunuz. Bu kum, toksoplazma açısından evinizde beslediğiniz kediden çok daha riskli olabilir.

4 yorum:

Kedi Tüyünün Zararları Nelerdir? dedi ki...

Bilgi için teşekkürler.

Unknown dedi ki...

Cok tesekkurler hic bukadar aciklayici bir yaziyla karsilasmadim icim rahatladi

Cemre Denkkoşan dedi ki...

Cok aciklayici bir yazi olmus icimi rahatlatti tesekkurler..

ÖZGE dedi ki...

Guzel yorumlariniz icin tesekkurler :)

Yorum Gönder